Özet


HİTİT METİNLERİNDE GEÇEN HATTİ TANRIÇASI: “KUZZANIŠU / KUZANAŠU”
Hint-Avrupalı bir kavim olan Hititler’in, tanrılar topluluğunda yer alan tanrıça Kuzzanišu Hatti kökenlidir. Hitit çiviyazılı metinlerde sıkça geçmekte olan bu Tanrıça’nın adının Hattice kuzzan-“ateş, ocak” kelimesinden türetildiği düşünülmektedir. Eski Hitit dönemine tarihlendirilen, Hattice terim ve tanrı adlarının çok sık geçtiği KI.LAM bayramına ait metinlerde Tanrıça Kuzzanišu’nun adı genellikle Ay Tanrısı EN.ZU ile birlikte geçmektedir. Bu bayrama ait birkaç metinde ise Hatti kökenli olan bir başka Tanrı Ta?pillanu’yla da birlikte geçmektedir. KI.LAM bayramına ait metinlerde Tanrıça Kuzzanišu’nun bazen kral; bazen de kral ve kraliçe çifti tarafından kutsandığını; KI.LAM bayramına ait olan KBo 38.12(1368/c)(+)KBo 20.27 (55/b)+KBo 25.20(703/b)+KUB 39.64(176/c)+KBo 25.145(178/c)+KBo 25.72 (368/c+513/c)+KBo 25.35 (498/c)+KBo 20.26(540/c)(+) KBo 21.68(1333/c)(+)KBo 25.154(1474/c)+KBo 25.34(2537/c) metinden ise Tanrı EN.ZU ve Tanrıça Kuzzanišu için Kaniš halkının şarkı söylediğini öğrenmekteyiz. ?ešta-evindeki bayramda kral tarafından; Zippalanda ve Da?a Dağı bayramında ise kral ve kraliçe çifti tarafından içmek eylemiyle kutsanıldığı, Fırtına Bayramına ait bir metinden Tanrıça Kuzzanišu’ya prens tarafından reverans yapıldığı, yine bu bayrama ait bir başka metinden ise adı geçen Tanrıça’ya prens tarafından kurban sunulduğu Hitit çiviyazılı metinlerden öğrenillmektedir. Ayrıca Kuzzinašu ile Kuzanašu’nun aynı tanrıçalar olduğu düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler
Hitit, Hatti, Kuzzanišu, Kuzanašu, Tanrı, Tanrıça, Din.