Özet


ALTERNATİF BİR EĞİTİM MEKÂNI OLARAK DERSHANELER; ESKİŞEHİR’İN TASARLANMIŞ İLK DERSHANE BİNASININ HİKAYESİ
Eğitim, seçilmiş ve kontrollü bir çevrenin etkisi altında sosyal yeterlilik ve optimum bireysel gelişmeyi sağlayan sosyal bir süreçtir. Bu sebeple eğitim sistemin yer aldığı mekanın özellikleri ile sistemin araç, süreç ve hedeflerinin uyum içinde olması gerekir. Eğitim binaları; öğretmen, öğrenci, araç, gereç ve donanım gibi eğitimin diğer girdi kaynaklarını bir araya getiren, barındıran zorunlu mekanlar olarak, eğitim ortamının en klasik ve temel ögelerinden birisi olma özelliğini taşırken nitelikli mekan kurgusunun, öğrencinin verimliliğini artırdığını kanıtlayan araştırmalar da mevcuttur. Günümüzde kapanma yoluna giren dershanelerin, kentlerde bırakacağı yapılarının işlevi ya da bu yapıların yeni yüzünün ne olacağı tartışılmaktadır. Ama zaten pek çok dershane binasının serüvenine baktığımızda; geçmişte farklı işlevler için tasarlanmış, inşa edilmiş ve bir dönem kullanılmış yapıların yeniden şekillendirilmeye çalışılması ile hemen hepsinin yeni işlevine yetemeyen, yabancı düşen yapılar olarak dershane binasına dönüştürülüp hizmet vermesi beklenmiştir. Bu makale ile pek çok eğitim yapısından daha fazla kişiye temas etmesinden dolayı gerekli mekânsal kurguya sahip olarak öğrenci verimliliğini artırması gerekli neredeyse zorunlu alternatif özel eğitim kurumları olan dershane binalarına Eskişehir’de kendinden önce tasarlanmış örneğinin olmamasından ve Eskişehir’de bir ilki temsil etmesinden dolayı öncü ve devamında dershane binası olarak tasarlanan az miktardaki yapıya da model olan MAT-FKB Dershanesinin 1999 yılında tasarlanmış binası üzerinden bir açılım yapılmaya çalışılacaktır. Ayrıca bu makale de dershanelerin kapanma sürecinden dolayı yüz ve işlev farklılaşması sebebiyle değişikliklere maruz kalacak, bir yapı grubu olarak yok olmaya yüz tutacak dershanelere belge oluşturmayı da hedeflemektedir.

Anahtar Kelimeler
Eğitim Yapılarında Tasarım, Dershaneler, Eskişehir’de Dershane Binası Tasarımı, Mekanın Eğitime Katkısı, Belgeleme,