Özet


FENER RUM PATRİĞİ IV. MELETİUS’UN İSTANBUL’DAN ÇIKARILMASI
Milli Mücadele zaferiyle Anadolu’nun bir Türk toprağı olduğu ispatlanmıştır. Yeni Türk Devleti’nin ve Cumhuriyetin temelleri atılmıştır. Milli Mücadelenin son yıllarında Fener Rum Ortodoks Patrikhanesinin dini lideri IV. Meletius’du. Meletius, Osmanlı kanunlarına aykırı bir usulle, İtilaf Devletlerinin aracılığıyla Patrik seçilmişti. Patrik olmasından itibaren Yunanistan lehine hareket etmiştir. O, Büyük Taarruz sürecinde dini, siyasi, içtimaı ve iktisadi açıdan Yunanistan’ın Anadolu davasına sınırsız destek vermiştir. Sadece ülkede değil uluslararası alanda da Türkiye aleyhine; Yunanistan lehine büyük çaba göstermiştir. Onun bu faaliyetlerini Türkler nefretle karşılanmıştı. Milli Mücadele zaferi sadece Yunanistan için değil İstanbul’da bulunan Fener Rum Patriki Meletius için de büyük bir yenilgi olmuştu. Lozan Konferansında Patrikhane’nin İstanbul’da kalması kabul edilmişti. Fakat artık sadece dini bir kurum olacaktı. Meletius ise yeni Türkiye’de Patrik olarak kalamayacaktı. Lozan Konferansındaki bu uzlaşıya göre Meletius İstanbul’dan çıkarılmıştır. Ardından istifa ettirilmiştir. Böylece Milli Mücadele sürecindeki faaliyetleri Meletius’a pahalıya mal olmuştur. Bu çalışmada devrin arşiv vesikaları, gazeteleri, resmi kayıtları merkezinde Fener Rum Ortodoks Patriği Meletius’un İstanbul’dan çıkarılması süreci ortaya konmaya çalışılacaktır.

Anahtar Kelimeler
Milli Mücadele, İstanbul, Patrikhane, Meletius.