BİR BATILI SEYYAHIN HATIRALARINDA ORYANTALİZM’İN İZLERİNİ SÜRMEK: EDWARD WİLLİAM LANE’İN GÖZÜNDEN 19.YÜZYIL MISIR TOPLUMU VE KÜLTÜRÜ
(Tracing Orientalism In A Memoır Of A Western Traveller: 19. Century Egyptıan Culture And Socıety In The Eyes Of Edward Wıllıam Lane )

Yazar : Ali BİLGENOĞLU   - Selahattin ERTÜRK ÇİFTÇİ  
Türü :
Baskı Yılı : 2018
Sayı : XXXVI
Sayfa : 43-62


Özet
Bir döneme ait herhangi bir somut olayı ya da olguyu anlama ve analiz etme noktasında tarihçilerin elinde bulunan en önemli kaynaklardan birisi hatıralardır. Bir tarihçinin tarih yazımında kullandığı hatıra kaynakları arasında seyahatnameler, gezginlerin seyahat ettikleri yabancı topraklarda edindikleri kişisel izlenim ve değerlendirmelere doğrudan ulaşılabilmesi açısından ayrı bir önem taşımaktadır. 19. yy.’da kaleme alınan seyahatnamelerde aslan payını Ortadoğu coğrafyası almıştır. Bu noktada Ortadoğu’ya gerçekleştirilen seyahatler sonucu ortaya koyulan seyahatnamelerde yer alan kişisel gözlemlerin yanı sıra “Avrupa’nın Doğu fikri” olan oryantalist izleri de sıklıkla görmek mümkündür. Bu çalışmada Lane’in Modern Mısırlıların Gelenek ve Görenekleri (1836) adlı eserinden hareketle yazarın Mısır’da geçirdiği yıllar boyunca edindiği bilgi birikiminin ve kişisel gözlem ve değerlendirmeleri ortaya konacaktır. Bununla birlikte bir Batılının gözünden Doğu’nun yorumlanması ve bir öteki olarak yeniden üretilmesi bağlamında yazarın ve eserinin Oryantalist düşünceye nasıl ve ne yönde katkı sağladığı değerlendirilecektir.

Anahtar Kelimeler
Oryantalizm, Seyahatname, Hatırat, Edward William Lane, Mısır

Abstract
One of the most important sources of historians at the point of understanding and analyzing any concrete event or a phenomenon is the memoir books. The travel books, among the other sources used by historians, have a special significance in terms of a direct access to the personal impressions and evaluations of travelers on foreign regions and cultures. Middle East takes lion’s share of the memoir books written in 19. century. So, it’s possible to trace orientalism which is “Europe’s East Idea” in the memoir books resulted of travels to the East. In this work, the personal observations and evaluations of Lane on Egyptian culture and society will be revealed by using The Manners and Customs of the Modern Egyptians (1836). In addition to that the contribution of Lane and his work will be evaluated in context of the “Western view of the East” and the “re-production of the Other”.

Keywords
Orientalism, Travel Book, Memoir, Edward William Lane, Egypt