TÜRKİYE'DE LAİK FRANSIZ OKULLARI (1919-1925)
(French Lay Schools in Turkey (1919-1925) )

Yazar : Engin Deniz TANIR    
Türü :
Baskı Yılı : 2019
Sayı : XL
Sayfa : 375-400


Özet
Laik Fransız okulları, Osmanlı ülkesinde XIX. yüzyılın son çeyreğinden itibaren görülmeye başlar. Bu, Fransa’da cumhuriyetçi laik okul anlayışının yerleşmeye başladığı dönemle eşzamanlı bir gelişmedir. 1914 Türkiyesi’nde toplam 163 Fransız okulundan yalnızca 12’si laik niteliktedir. Türkiye’deki Fransız okullaşmasında Katolik misyon okullarının sahip olduğu ağırlığa rağmen laik Fransız okullarının da 1914 yılına kadar belli bir gelişim içinde oldukları söylenebilir. Mondros Mütarekesi sonrasında ise bu kurumlar önemli bir etkinlik gösterememişlerdir. Bu çalışmada 1919-1925 yılları arasında Türkiye’deki laik Fransız okullarının görece elverişli koşullara rağmen neden gelişme gösteremedikleri analiz edilmeye çalışılmıştır. Dönemin Fransız hükümetleri başta ekonomik ve ikincil olarak da ideolojik nedenlerle laik Fransız okullarını güçlü bir şekilde desteklememişlerdir. Türkiye’deki genç Cumhuriyet rejimi de, benimsediği milli eğitim politikası ve pedagojik anlayış doğrultusunda, laik nitelik taşımakla birlikte kozmopolit bir eğitim ortamı sunan laik Fransız okullarının gelişmesine izin vermemiştir.

Anahtar Kelimeler
Türkiye, Laik Fransız Okulları, Mütareke Dönemi, Erken Cumhuriyet Dönemi

Abstract
French lay schools have come into existence in Ottoman Empire as of the last quarter of the nineteenth century. This is a development which occurs simultaneously as the understanding of Republican secular school began to evolve in France. In 1914s Turkey, from a total of 163 French schools only 12 are in secular nature. Despite the domination of the Catholic mission school in the French schooling in Turkey, it could be said the French lay schools were within a certain development until 1914. After the Mudros Armistice Agreement, these institutions did not realize an important activity. This study aimed to analyze the reasons why the French lay schools in Turkey could not make any progress between 1919 and 1925 despite the relatively fruitful conditions. The French governments of the period did not strongly support the French lay schools due primarily to economic and secondarily to ideological reasons. Moreover, the young republic regime in Turkey, in line with the national education policy and adopted pedagogical approach, did not allow the development of the French lay schooling, which though lay in nature offered a cosmopolitan educational milieu.

Keywords
Turkey, French Lay Schools, Armistice Period, Early Republican Period