SULTAN II. ABDÜLHAMİD’İN KÜRT POLİTİKASI
(Kurdish Policy of Sultan Abdulhamid II )

Yazar : Bekir BİÇER    
Türü :
Baskı Yılı : 2016
Sayı : XXVI
Sayfa : 57-86.


Özet
Osmanlı İmparatorluğu dağılma sürecini yaşarken devlet yönetiminde en çok etkili olan ve üzerinde en çok tartışılan padişah Sultan II. Abdülhamit olmuştur. Padişahın en belirgin devlet politikası ise İslamcılık’tı. Bu makalede İslamcılık politikası çerçevesinde sultanın Kürtlere yönelik politikaları ele alınacak ve şu soruların cevabı aranacaktır: Sultan, Kürt coğrafyasını ve Kürtleri ne kadar tanıyabilmiştir? Doğu Anadolu Bölgesi sultan için neden çok önemlidir? Sultanın İslamcılık politikası içinde Kürtlerin yeri nedir? Sultan, Kürtleri İslam birliği içinde tutmak ve ülke bütünlüğünü korumak için neler yapmıştır? Padişahın Kürtler için geliştirdiği ve uyguladığı özel politikaları nelerdir? Ayrıca sultanın Kürt aşiretleri korumak için uyguladığı politika, Dersim için hazırlattığı ıslahat layihaları, Hamidiye Alayları ve Aşiret mekteplerini kurması Osmanlı Devleti’ne ne tür katkı sağlamıştır? II. Abdülhamid’in Kürt politikası, günümüz sorunlarının çözülmesine bir katkı sağlayabilir mi? gibi sorular cevaplanmaya çalışılmıştır.

Anahtar Kelimeler
Sultan II. Abdülhamit, Kürtler, Panislamizim, Osmanlı İmparatorluğu

Abstract
When Ottoman Empire was going thorugh the disintegration course, Sultan Abdulhamid II was the one to be the most effective on governmental administration and to be mostly discussed. His most distinguished policy was Islamism. In this article Sultan’s policy towards Kurds in the frame of Islamism is to be dealt with and answers to the following questions are to be sought. How well did the Sultan get to know Kurdish geography and the Kurds? Why did East Anatolian Area mean a lot to him? What is Kurd’s place in Islamism policy. What did the Sultan do in order to keep Kurds in Islamic unity and maintain state wholeness? What are special policies that were developed and performed by the Sultan? Beside these, what kind of contribution did the policy carried out to protect Kurdish tribes, the reform reports for Dersim, Hamidiye Regiments (Alays), and Tribal Schools make to Ottoman Empire? Can Abdulhamid’s Kurdish policy help solve today’s problems?

Keywords
Sultan Abdulhamid II, Kurds, Islamic unity, Ottoman Empire