“STALİNİST BÜYÜK TEMİZLİK” METAFORUNDA ORGANİZMACI DEVLETİN BEDENSEL ATIKLARI
Corporeal Outcasts of the Organic State in “Stalinist Great Purge” as a Metaphor

Author : Duygu ÖZAKIN
Number of pages : 3747-3771

Abstract

Bu çalışma, Sovyetler Birliği tarihinde “Büyük Temizlik” olarak adlandırılan ve Stalin’in inisiyatifiyle 1936-1938 yılları arasında gerçekleştirilen tasfiye operasyonlarını, çağdaş beden teorileri perspektifinden okumayı amaçlamaktadır. Organizmacı anlayış, devlet liderinin başı ve ölümsüz yüce bedeni; uyruklarının ise öteki organları ve küçük ölümlü bedenleri teşkil ettiği siyasal beden metaforuna dayanmaktadır. Sovyetler Birliği örneğinde organizmacı devlet anlayışı, siyasal bedeni hastalıklardan ve bedene bir şekilde sızmayı başarıp yerleşen virüslerden hızla arındırma stratejisiyle bütünleşmiştir. Bu doğrultuda hayata geçirilen temizlik projesiyle beraber pek çok aydın, sanatçı ve yazar hapishanelere, sürgün yerlerine ve zorunlu çalışma kamplarına (Gulag) gönderilmiştir. Kamp nesri yazarlarından Varlam Şalamov’un külliyatında ise temizlik yıllarının kurbanı olan mahkûmlar “posa, dışkı, artık, cüruf, atık, çöp” gibi kirlenmeyi ve ıskartaya çıkarılmayı imleyen ifadelerle betimlenmiştir. Bu çalışmada “Büyük Temizlik” sürecinin ardındaki meşrulaştırıcı mekanizmalar ve sürecin Şalamov yazınındaki izleri Z. Bauman, G. Vigarello, J. Kristeva ve M. Douglas gibi düşünür ve kuramcıların “temiz ve kirli”, “cevher ve cüruf” karşıtlıklarını soruşturan beden teorileri çerçevesinde, tarihsel eleştiri yöntemiyle incelenecektir.

Keywords

Organizmacı devlet kuramı, Stalinizm, Büyük Temizlik, Varlam Şalamov, Abject.

Read: 45

Download: 27