ŞEREF HAN’IN “ŞEREFNÂME” ESERİNDE 1524-1590 YILLARI SAFEVÎ-OSMANLI MÜNASEBETLERİNİN TASVİRİNE DAİR
About The Description of The 1524-1590 Safavid-Ottoman Relations in The “Şerefnâme” by Şeref Han Bitlisi

Author : Yegane ÇAĞLAYAN - Erhan ÇAĞLAYAN
Number of pages : 1589-1604

Abstract

XVI. yüzyıl İslam coğrafyası Osmanlı ve Safevî gibi büyük devletlerin yükselişine ve azametli politikalar yürütmelerine tanıklık etmiştir. 1524 yılında Şah İsmail’in vefatından sonra Safevî - Osmanlı münasebetleri daha çok askerî ve siyasî boyut kazanmış olup Ortaçağ kaynaklarında detaylı bir şekilde tasvir edilmiştir. Bu kaynaklar çoğunlukla saray tarihçileri tarafından yazılmış olup ne yazık ki tarafsız eser niteliği taşımamaktadır. Bu nedenle herhangi bir ön yargıya yol açmadan, o dönemin şartlarında mümkün olduğu kadar objektif yazılan eserler, Orta Çağ tarih araştırmacıları için daha büyük bir önem taşımaktadır. Bu bağlamda XVI. yüzyılın tarihçisi Şeref Han Bitlisî’nin “Şerefnâme” eseri güvenilir ve objektif bilgiler içerdiği için önemlidir. Kitabın birinci kısmındaki “Emir Şeref’in Bitlis’i Kızılbaşlardan Geri Alması ve Sonraki Hayatı” adlı üçüncü bölüm, “Emir Şemseddin Bin Şeref Han” adlı dördüncü bölüm ve “Kırık Kanatlı Bu Hakir ve Fakirin Doğumundan 1005 Yılı Olan Şimdiye Kadarki Hayatı” adlı bölüm; araştırılan konuyu incelemek açısından oldukça önemlidir. Kitabın ikinci kısmında ise “Sultan Selim Han’ın Hayırları” ve “Sultan Süleyman Han’ın Hayırları” adlı bölümlerde Safevî - Osmanlı ilişkileri detaylı bir şekilde aktarılmıştır. Makalede “Şerefnâme” eserindeki bilgilerin diğer senkron kaynaklardaki bilgilerle karşılaştırmalı tahlili yapılarak 1524-1590 yılları arasındaki Safevî - Osmanlı münasebetleri araştırılmıştır. Makalenin amacı; Şah İsmail’in varislerinin döneminde dönemin çağdaşı olan bir tarihçinin bu münasebetlerin siyasi ve askeri yönlerine bakış açısını araştırmak, Safevî - Osmanlı savaşlarının Türk İslam coğrafyası açısından sonuçlarını incelemektir.

Keywords

XVI. Yüzyıl, Safevî, Osmanlı, Şeref Han Bitlisi, “Şerefnâme”

Read:160

Download: 66