KARS İLİNDE YÜZEY ARAŞTIRMALARI İLE TESPİT EDİLEN ESKİÇAĞ YERLEŞMELERİNİN KÜLTÜREL TURİZME KATKI POTANSİYELİ
Author :
Abstract
Bu çalışmanın amacı, Kars ili ve çevresinde gerçekleştirilen arkeolojik yüzey araştırmaları sonucunda tespit edilen Eskiçağ yerleşimlerinin kültürel turizm açısından taşıdığı potansiyeli değerlendirmektir. Bölge, Karaz Kültürü, Urartu yerleşmeleri ve Geç Demir Çağı’na ait arkeolojik buluntular aracılığıyla Eskiçağ’dan günümüze uzanan zengin bir kültürel mirasa sahiptir. Araştırmada yüzey araştırmalarıyla belirlenen kaleler, höyükler ve açık yerleşim alanlarının mekânsal dağılımları, korunma durumları ve mevcut ulaşım altyapısıyla ilişkileri analiz edilmiştir. Metodolojik olarak literatür taraması, saha gözlemleri ve arkeolojik verilerin karşılaştırmalı değerlendirilmesine dayalı bir analiz yaklaşımı benimsenmiştir. Ayrıca arkeolojik alanların kültürel turizme katkı potansiyelini belirlemek amacıyla erişilebilirlik, fiziksel korunma durumu, peyzaj görünürlüğü, turistik çekicilik ve ziyaretçi kullanımına uygunluk gibi ölçütler uygulanmıştır. Değerlendirmeler, Kars ve çevresindeki Eskiçağ yerleşimlerinin büyük bir bölümünün kültürel turizm açısından değerlendirilebilir nitelikte olduğunu göstermektedir. Bununla birlikte bazı alanların korunma eksiklikleri, tanıtım yetersizliği ve turizm altyapısı sınırlılığı, mevcut potansiyelin yeterince kullanılamadığını ortaya koymaktadır. Özellikle ulaşım açısından erişilebilir ve peyzaj değeri yüksek olan bazı kale ve höyük yerleşimleri, kültürel turizm rotalarına dâhil edilebilecek niteliktedir. Sonuç olarak çalışma, Kars’taki Eskiçağ yerleşimlerinin hem arkeolojik hem de kültürel turizm açısından stratejik öneme sahip olduğunu ortaya koymakta; sürdürülebilir koruma ve yerel halkın katılımını içeren kültürel turizm stratejilerinin geliştirilmesi gerekliliğini vurgulamaktadır.
Keywords
Abstract
This study aims to evaluate the potential contribution of ancient settlements in Kars Province and its surrounding areas, identified through archaeological surface surveys, to cultural tourism. The region possesses a rich cultural heritage extending from the prehistoric period to the present, evidenced by archaeological remains associated with the Karaz Culture, Urartian settlements, and the Late Iron Age. The research analyzes the spatial distribution, preservation status, and interaction with current transportation infrastructure of castles, mounds, and open settlement sites identified during surface surveys. Methodologically, the study employs a comparative analytical approach based on literature review, field observations, and assessment of archaeological data. To assess the potential for integration into cultural tourism, criteria such as site accessibility, physical preservation, landscape visibility, touristic attractiveness, and suitability for visitor use were applied. The evaluations indicate that a substantial portion of the ancient settlements in Kars and its environs possess significant potential for cultural tourism. However, deficiencies in site preservation, insufficient promotion, and limited tourism infrastructure hinder the full utilization of this potential. Notably, castles and mound settlements with high landscape value and easy access via transportation networks are particularly suitable for inclusion in cultural tourism routes. In conclusion, the study demonstrates that the ancient settlements of Kars are of strategic importance not only for archaeological research but also for cultural tourism development. It emphasizes the necessity of implementing sustainable conservation measures and incorporating local community participation into cultural tourism strategies.
Keywords
Kars, Ancient Settlements, Surface Survey, Cultural Tourism.
