Author :
Abstract
Proaktif davranışlar, lise öğrencilerinin kariyer gelişim süreçlerini olumlu yönde etkileyen önemli beceriler arasında yer almaktadır. Bu doğrultuda, öğrencilerin bu tür davranışları kazanmalarını destekleyen müdahale programlarının geliştirilmesi ve uygulanması, kariyer gelişimlerine anlamlı katkılar sağlayabilir. Bu araştırmanın amacı, lise öğrencilerine yönelik olarak hazırlanan Proaktif Davranışları Geliştirme Programının etkililiğini değerlendirmektir. Araştırma deney kontrol gruplu, ön test, son test ve izleme testi ölçümlerinin olduğu yarı deneysel desende tasarlanmıştır. Katılımcılar bir Anadolu lisesine devam etmekte olan 60 öğrenciden oluşmaktadır. Veri toplama aracı olarak Proaktif Kariyer Davranışları Ölçeği-Lise Formu kullanılmıştır. Veriler bağımsız gruplar t testi ve ilişkili ölçümler t testi ile analiz edilmiştir. Ulaşılan bulgular Proaktif Davranışları Geliştirme Programının lise öğrencilerinin proaktif davranışlarını arttırdığını göstermiştir. Ayrıca bu artışın iki hafta sonra yapılan izlem ölçümlerinde de korunduğunu göstermiştir. Bu doğrultuda, rehberlik ve psikolojik danışma hizmetleri kapsamında proaktif davranışların desteklenmesine yönelik yapılandırılmış programların yaygınlaştırılması önerilmektedir. Ayrıca farklı okul türleri ve yaş gruplarında programın etkililiğini test eden ileri düzey araştırmaların yapılması alan yazına önemli katkılar sunabilir.
Keywords
Abstract
Proactive behaviors are among the important skills that positively affect the career development processes of high school students. In this regard, developing and implementing intervention programs that support students to acquire such behaviors can make meaningful contributions to their career development. The purpose of this research is to evaluate the effectiveness of the Proactive Behavior Development Program prepared for high school students. The research was designed in a quasi-experimental design with an experimental control group, pre-test, post-test and follow-up test measurements. The participants consist of 60 students attending an Anatolian high school. Proactive Career Behavior Scale-High School Form was used as a data collection tool. Data were analyzed by independent samples t test and related measurements t test. The findings showed that the Proactive Behavior Development Program increased the proactive behavior of high school students. It also showed that this increase was maintained in follow-up measurements made two weeks later. In this regard, it is recommended to disseminate structured programs to support proactive behaviors within the scope of guidance and psychological counseling services. Additionally, conducting advanced research testing the effectiveness of the program in different school types and age groups can make significant contributions to the literature.
